Home Icon
Arrow
Arrow
El Ayak Ağız Hastalığı (Coxsackie) Nedir?

El Ayak Ağız Hastalığı (Coxsackie) Nedir?

Doctor Image
Liv Hospital Vadistanbul
Uzm. Dr. Hilal Kızıldağ
Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları
Calender Icon
15 Ocak 2024
İçindekiler
  • El Ayak Ağız Hastalığı (Coxsackie) Nedir?
  • El Ayak Hastalığının Belirtileri
  • El Ayak Hastalığının Nedenleri ve Bulaşma Yolları 
  • El Ayak Hastalığının Tedavisi
  • El Ayak Ağız Hastalığının Bulaşıcılık Süresi
  • Bebeklerde ve Çocuklarda El Ayak Ağız Hastalığı
  • Küçük Yaş Grubunda Hastalığın Yönetimi
  • Yetişkinlerde El Ayak Ağız Hastalığı
  • Yetişkinlerde Görülme Sıklığı ve Semptomlar
  • El Ayak Ağız Hastalığının Önlenmesi
  • Sıkça Sorulan Sorular
  • Yaz ve sonbahar dönemlerinde sıklıkla görülen el ayak ağız hastalığı, diğer mevsimlerde de ortaya çıkabilen bir rahatsızlıktır. Özellikle çocukluk çağında yaygın şekilde rastlanan hastalığın sebebi virüs kaynaklı ve benzerdir. Ancak hastalık sürecinde tetikleyiciler itibariyle farklılıklar görülebilir. Peki toplumda sık görülen ve çoğunlukla çocukları etkileyen el ayak hastalığı nedir?

    El Ayak Ağız Hastalığı (Coxsackie) Nedir?

    Coxsackie virüsleri, Enterovirus ailesine ait RNA içeren virüslerdir. İki ana tipi vardır: Coxsackie A ve Coxsackie B. Bu virüsler genellikle yaz ve sonbahar aylarında bulaşıcı hastalıklara neden olurlar. Coxsackie virüsleri, genellikle fekal-oral yolla veya solunum yoluyla bulaşır.

    Coxsackie virüsleri birçok farklı hastalığa neden olabilir, ancak en yaygın olarak el, ayak ve ağız hastalığı olarak bilinen bir durumu tetiklerler. El, ayak ve ağız hastalığı, genellikle 10 yaşın altındaki çocukları etkileyen, küçük çocuklarda sıkça görülen bir hastalıktır. 

    El Ayak Hastalığının Belirtileri

    El ayak hastalığı belirtileri itibariyle karakteristiktir. Belirtiler virüsün bulaşması ile başlar ve günler içinde ortaya çıkar. Aşağıda el ayak hastalığının temel göstergelerine yer verilmiştir:

    • Genelde ilk 3 gün yüksek ateş görülür.
    • Boğaz ve kulak ağrısı diğer belirtilerdir.
    • Bademciklerde kızarıklık ve boğazda aft yaraları görülmesi olasıdır. Bu aşamada çocukta ağrıya bağlı olarak yutma sorunları ve iştahsızlık gelişebilir. 
    • Eller ve ayaklarda oluşan içi sulu kırmızı kabarcıklar hastalığın en temel belirtileri arasındadır. Ayrıca kabarcıklar hem ağrıya hem de kaşıntıya sebep olur. 
    • Su çiçeği benzeri döküntülerin yanı sıra halsizlik de sıklıkla görülür. 

    El Ayak Hastalığının Nedenleri ve Bulaşma Yolları 

    El ayak hastalığı neden olur? sorusu kapsamında Coxsackie virüsü hastalığa sebep olan temel unsurdur. Virüs yoluyla enfekte olan kişiden farklı bulaşma yolları ile bir başkasına geçebilir. Hastalığın hapşırık, dışkı, damlacık ve öksürük yoluyla yayılması olasıdır. Çocukların hijyen kuralları açısından gerekli eğitimleri alması ve temizlik kurallarına dikkat etmesi hastalığın önlenmesi konusunda yardımcıdır. 

    El Ayak Hastalığının Tedavisi

    El ayak hastalığı tedavisi kesin uygulamalara bağlı değildir. Süreç içinde iyileşen hastalıkta özel bir tedavi yolu mevcut değildir. Hekim tarafından önerilen bazı ilaçlar, rahatsızlığın daha kolay atlatılmasına ve belirtilerin azalmasına yardımcı olur. Özellikle tehlikeli olabilen yüksek ateşin önüne geçmek için ateş düşürücü ilaçlar reçete edilir.

    Ayrıca bağışıklığı kuvvetlendirmek amacıyla doktorun önerdiği gıda takviyeleri kullanılabilir. Bunun dışında dinlenmek; el ayak hastalığı başlangıç ve ileri seviyesi için yapılabilecek en iyi şeydir. Çocukların hastalık sürecinde okula gönderilmemeleri gerekir. Hem iyileşme dönemini hızlandırmak hem de diğer çocuklara bulaş riskini en aza indirmek için evde dinlenme süresi geçirmek önemlidir.  

    Diğer virüs hastalıklarında olduğu gibi bu dönemde bol sıvı alımına dikkat etmek gerekir. Su tüketimine öncelik vererek hastalığın etkileri vücuttan daha kolay atılabilir ve bağışıklık desteklenir. Her zaman olduğu gibi sağlıklı beslenmeye yönelik rutinlerin sürdürülmesi ve bol meyve sebze tüketilmesi önerilir. 

    El Ayak Ağız Hastalığının Bulaşıcılık Süresi

    Çocuklarda el ayak hastalığı iyileşme süresi bir hafta ile 10 gün arasındadır. Dikkatli bir bakım ve dinlenme süreci eşliğinde hastalık periyotlar halinde geriler. Hastalığın bulaşıcılık süresi diğer pek çok rahatsızlıkta olduğu gibi çoğunlukla ilk günleri kapsar. 

    El ayak hastalığının ilk haftası bulaşma ihtimalinin en yüksek olduğu aralıktır. Bunun yanı sıra hastalığın belirtilerinin iyileştiği uzun süreçte dahi bulaşma görülebilir. Ancak haftalar sonra bulaşma gerçekleşme ihtimali daha düşüktür. Risk az olsa dahi iyileşme sürecinin tamamlanmasını beklemek önemlidir.

    Bebeklerde ve Çocuklarda El Ayak Ağız Hastalığı

    Bebeklerin ve çocukların bağışıklık sistemi yetişkinlerden farklıdır. Daha hassas bağışıklık sistemine sahip olan çocuklarda viral enfeksiyonlar görülme ihtimali artar. Özellikle okul ve kreş gibi kalabalık ortamlarda yan yana bulunan çocuklar el ayak hastalığı gibi virüs kaynaklı rahatsızlıklara açık olur. 

    Küçük çocuklarda temizlik ve hijyen kurallarının yeterince bilinmemesi de bulaşma riskini artıran unsurlar arasında yer alır. Zaman içinde bağışıklığın desteklenerek hastalığın atlatılması bebek ve çocukların bağışıklık sisteminin güçlenmesine yardımcı olur. Bu nedenle çocuklara hem hijyen kurallarının hem de sağlıklı yaşam alışkanlıklarının öğretilmesi faydalıdır.