-
Bırakmaya Nasıl Hazırlanmalı?
-
Sigarayı Bırakmayı Kolaylaştıracak 10 Yöntem
-
Sigarayı Bıraktıktan Sonra Ne Olur?
-
Pasif İçiciliğe Dikkat!
-
Sigaranın İçindekiler!
Sigaranın zararları saymakla bitmiyor. Her yıl milyonlarca insan sigara nedeniyle sağlık sorunları yaşıyor ya da daha da kötüsü hayatını kaybediyor. Sigara kullanımı, özellikle gençler ve kadınlar arasında çok büyük bir artış gösteriyor. 7 -9 Şubat Sigarayı Bırakma/Boykot Günü sebebiyle siz de hayatınızla ilgili olumlu bir adım atarak kendiniz ve sevdikleriniz için bir karar alın ve sigarayı bırakın. Liv Hospital uzmanları sigaraya bırakmayı kolaylaştıracak 10 yöntem hakkında bilgi verdi.
Sigara içiyorsanız, sağlığınızı geliştirmek, yaşam kalitenizi arttırmak ve yaşam sürenizi uzatmak için yapabileceğiniz en güzel şey sigarayı bırakmaktır. Bunun kulağa hoş geldiğini, fakat uygulamada zor olduğunu biliyoruz. Yıllar boyunca denemiş ve hep başarısızlığa uğramış olabilirsiniz. Nikotinin kuvvetli fiziksel ve psikolojik bağımlılık yapıcı etkisi nedeniyle sigarayı bırakmak gerçekten zordur. Çünkü sigara içme arzusunu başlatan ve kuvvetlendiren madde nikotindir. Düşük nikotinli sigaraları veya elektronik sigara tercih etmeye başlamanız yanlış bir seçimdir. Çünkü alıştığınız nikotin seviyesini sağlayabilmek için öncekinden daha fazla sigara içme tehlikesi oluşacaktır.
Bırakmaya Nasıl Hazırlanmalı?
Sigarayı bırakma kararı, yalnızca irade hakimiyetinden ibaret değildir.
- Bırakma tarihini belirlemek,
- Nikotin bağımlılığının düzeyini değerlendirmek,
- Tetikleyicileri önceden tanımak ve zorlanılacak durumlara bir plan hazırlamak,
İlk haftalarda ortaya çıkabilecek yoksunluk belirtilerini önceden bilmek, süreci daha yönetilebilir hale getirir.
En Uygun Zaman Nasıl Belirlenir?
Herkes açısından geçerli tek bir ideal gün yoktur. Ancak bırakma kararını belirsiz bir geleceğe ertelemek yerine yakın ve gerçekçi bir tarih belirlemek daha işlevseldir.
Örneğin, kişi önümüzdeki 1–2 hafta içinde kendisi için uygun bir gün seçebilir. Bu süre, sigara, çakmak ve küllükleri ortadan kaldırmak, yakın çevreyi bilgilendirmek, tetikleyicileri belirlemek ve gerekiyorsa sağlık profesyoneliyle tedavi seçeneklerini görüşmek için kullanılabilir.
'Pazartesi bırakacağım' demek yerine belirli bir tarih seçmek ve o güne kadar hazırlık yapmak daha somut bir başlangıç sağlar. Bırakma tarihi, 'azaltmaya çalışıyorum' durumundan 'şu tarihten itibaren sigara içmiyorum' hedefine geçiş sağlar.
Bırakma tarihinden önce:
- Evde, arabada ve iş yerinde bulunan sigaralar ve tütün ürünleri uzaklaştırılabilir.
- Çakmak ve küllükler kaldırılabilir.
- Yakın çevreye bırakma kararı söylenebilir.
- Özellikle ilk günlerde sorun yaratabilecek ortamlar belirlenebilir.
- Sigara isteği geldiğinde kullanılacak alternatifler hazırlanabilir.
- Gerekirse nikotin replasman tedavisi veya diğer tedavi seçenekleri sağlık profesyoneliyle planlanabilir.
Önemli nokta, bırakma tarihinden sonra hedefin 'sadece azaltmak' değil, sigarasız kalmak olmasıdır.
Sigarayı Bırakmayı Kolaylaştıracak 10 Yöntem
- Bırakmak için bir gün seçin ve o güne sadık kalın. Daha önce sigarayı bırakmış olan kişilerle konuşun ve deneyimlerini paylaşın. Ailenizden, arkadaşlarınızdan ve iş yerinizden destek alın. Gerektiğinde doktorunuza danışarak ondan yardım alın.
- Sağlık risklerinizi göz önünde bulundurun ve kanser başta olmak üzere olası hastalıkların ya da rahatsızlıkların bir listesini yapın. Bu listeyi her zaman görebileceğiniz bir yere asın.
- Sigara içme ile ilgili alışkanlıklarınızı ve davranışlarınızı not edin. Her gün içmekten en çok hoşlandığınız üç sigara ve bunların nerede ve ne zaman içtiğinizi mutlaka yazın. O sigara içme zamanlarında başka uğraşlar edinin.
- Düzenli egzersiz veya her gün 20-30 dakikalık hafif tempolu yürüyüşler yapın. Meditasyon veya yoga gibi dinlendirici yöntemlerden yararlanın.
- Ev, araba ve iş yerinizdeki sigaraları ve aksesuarları uzaklaştırın. Küllük, çakmak ve kibritlerden kurtulun. “Yoksunluk belirtileri”nin sadece birkaç hafta süreceğini unutmayın. İradenize hakim olun.
- Beslenmenize dikkat edin. Sigaradan gördüğünüz zarara eş miktarda zarar görebilmeniz için almanız gereken kilo miktarının yaklaşık 30-35 kilo civarında (!) olduğunu unutmayın. Sigara yerine glisemik indeksi yüksek çikolata, kekler, kurabiyeler, şekerlemeler ve hamur işleri gibi besinleri tüketmeyin.
- Sinemaya, tiyatroya ve müzikallere gidin. Restoran, otel, uçak gibi yerlerde sigara içilmeyen bölümleri tercih edin.
- Kahve içmek sigara içmenizi tetikliyorsa kahve yerine taze sıkılmış meyve suları, yeşil çay, bitki çayları ve en önemlisi de vücudunuzu toksinlerden arındırmak için temiz ve bol sudan yararlanın.
- Sigara ve alkol ikilisini birlikte seviyorsanız, sigarayı bıraktığınız dönemde alkol almamaya çalışın.
- İnat edin ve bu inadınızı ısrarla sürdürün, asla bırakmayın.
Sigarayı bırakmak, uzun vadede akciğer kanseri gibi ciddi hastalıkların önlenmesine yardımcı olur.
Sigarayı Bıraktıktan Sonra Ne Olur?
Sigarayı bıraktığınız andan itibaren vücut kendini toparlamaya başlar. Üstünü üstlük bu faydalar kaç yıl içtiğinden bağımsız olarak ortaya çıkar, ne kadar erken bırakırsanız kazancınız o kadar büyük olur.
İlk 20 dakika
- Kalp hızı düşmeye başlar.
- Kan basıncı düşer ve normale yaklaşır.
- Dolaşım sistemi üzerindeki nikotin kaynaklı yük azalmaya başlar.
İlk 24 saat
- Kandaki nikotin düzeyi giderek azalır; 24 saat civarında kanda nikotin kalmaz.
- Karbonmonoksit düzeyi belirgin biçimde düşer ve sonraki birkaç gün içinde sigara içmeyen birinin düzeyine iner.
- Kalp-damar sistemi üzerindeki akut stres azalmaya başlar.
- Akciğerler mukus ve sigara dumanından kaynaklanan artık maddeleri temizlemeye başlar.
1 yıl
- En önemli kazanımlardan biri kalp-damar sistemindedir.
- Koroner kalp hastalığına bağlı ek risk yaklaşık yarıya iner.
- Kalp krizi riski de belirgin biçimde düşer. CDC, riskin 1–2 yıl içinde keskin şekilde azaldığını belirtiyor.
- Öksürük ve nefes darlığı da önceki aylarda giderek azalmış olur.
10 yıl
- Akciğer kanserinden ölüm riski, sigara içmeye devam eden bir kişiye kıyasla yaklaşık yarıya düşer.
- Ağız, boğaz ve gırtlak kanserlerinin ek riski yaklaşık yarıya iner.
- Mesane, yemek borusu ve böbrek kanseri riski azalır.
- İnme riski de yıllar içinde belirgin şekilde düşer.
Pasif İçiciliğe Dikkat!
Hayatınızda hiç sigara içmemiş olsanız bile, yıllarca pasif sigara dumanına maruz kalmanızın da başta kanser olmak üzere pek çok rahatsızlığa yakalanmanıza neden olabileceğini bilmelisiniz. Sigara içildiğinde havaya iki tür duman yayılır:
- Birincisi doğrudan sigaradan karışan ve daha tehlikeli olan dumandır.
- İkincisi ise; sigara içen kişinin solunumla havaya verdiği dumandır.
Her iki tip dumana maruz kalmanız, yüksek konsantrasyondaki pek çok tehlikeli maddeyi solumanıza neden olur.
Pasif içicilik özellikle bebekler ve çocuklar için daha tehlikelidir. Ebeveyn olarak sigara içmeniz çocuklarınızın; astım başta olmak üzere öksürük, soğuk algınlığı, orta kulak enfeksiyonları, pnömoni ve bronşit gibi solunum yolu hastalıklarına daha kolay yakalanmalarına neden olacaktır. Ayrıca çocuğunuza kötü bir örnek olarak onun da yetişkinlik döneminde bir sigara tiryakisi olmasını sağlarsınız.
Sigara içiyorsanız;
- Nefesiniz kötü kokar
- Dişleriniz istediğiniz gibi beyazlamaz
- Diliniz doğru dürüst tat almaz
- Çocuğunuz sizi öperken yüzünü buruşturur
- Akciğer kanserine ve diğer bazı kanserlere eğiliminiz artar
- İnatçı öksürük, nefes darlığı, uyku problemleri ve çabuk yorulma görülür
- Cildinizde erken yaşlanma, erken kırışıklıklar ve kuruma ve pullanma başlar
- Amfizem, pnömoni, bronşit ve diğer solunum yolları enfeksiyonları ile akciğer rahatsızlıkları gelişebilir
Sigaranın İçindekiler!
- Boya sökücü etkili aseton
- Öldürücü zehirler olan siyanür ve arsenik
- Çakmak gazında bulunan bütan gazı
- Roket yakıtlarında bulunan metanol
- Akü yapımında kullanılan kadmiyum
- Toksik bir madde olan naftalin
- Kimya sanayinde ve temizlik maddelerinde kullanılan amonyak
- Eroinden daha güçlü bir bağımlılık yapıcı etkiye sahip olan nikotin.
- Böcek ilaçlamada kullanılan DDT
- Kanserojen maddeler (aromatik hidrokarbonlar, aromatik aminleri aldehitler ve nitroz aminler)
- Diğerleri: karbonil sülfid, benzen, toluen, karbondioksit, formaldehit, fenol, nitrojenoksit, formik asit…
Bunlar sigarada bulunan 4 binden fazla zehirli maddenin sadece birkaçıdır.
* Web sitemizde yer alan içerikler yalnızca genel bilgilendirme amacıyla sunulmaktadır. Tanı ve tedavi süreci kişiye özeldir. Sağlık durumunuzun değerlendirilmesi ve uygun tedavi planının belirlenmesi için mutlaka bir hekime başvurunuz.
Bu İçeriği Yapay Zeka İle Özetle
